Ամառվա մի օր ուղեորները, կեսօրվա շոգից սաստիկ հոգնած, ճանապարհ էին գնում: Նրանք տեսան մի սոսի, մոտեցան և պառկեցին նրա ստվերում` հանգստանալու: Նայելով սոսու ոստերին` իրար մեջ խոսեցին.
— Բայց ախր անպտուղ է այդ ծառը և մարդկանց համար անօգուտ:
Սոսին նրանց տխրաձայն պատասխանեց .
 — Ապերախտ եք դուք, իմ հովանուց օգտվում եք և տեղնուտեղն էլ ինձ անպտուղ ու անօգուտ անվանում:
Այդպես էլ որոշ մարդկանց բախտը չի բերում. նրանք լավություն են անում մերձավորներին, բայց շնորհակալություն չեն ստանում: 

2․ Տրված բառերը բաղադրիչների (մասերի) բաժանիր՝ նշելով տեսակն ըստ կազմության՝ պարզ, բաղադրյալ(ածանցավոր, բարդ, բարդ ածանցավոր):  Օրինակ՝ անձրևոտ-անձրև(արմատ)+ոտ(ածանց)-բաղադրյալ բառ, ածանցավոր … 
 Արևամուտ, 

լուսավոր- լույս(արմատ)+ավոր (ածանց)

դուռ-դուռ(պարզ բառ)

կապիկ-2  վանկանի բառ

  անուշիկ-հատուկ անուն, ածական

 քաղաքապետ-քաղաք(արմատ )+ա+ պետ(արմատ)

 ուրախություն-ուրախ(արմատ)+ ություն (ածանց)

Հայրենագիտություն- Հայրենիք(արմատ)+ա+գիտություն(արմատ) 

 Ծիրանենի- Ծիրան(արմատ)+ենի. 

Ձմեռ- պարզ բառ: 

3․ Տրված դարձվածքները բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:  Լուն ուղտ շինել, գլխի ընկնել, ականջ դնել, անուշ անել, բաժին հանել, սիրտը դող ընկնել 

 Լուն ուղտ շինե-Չափազանցնել

գլխի ընկնել-Հասկանալ

ականջ դնել-հաշվի առնել

 անուշ անել-ուտել

բաժին հանել-Որոշ մաս բաժին տալ

սիրտը դող ընկնել -Ահաբեկվել

4․ Առանձնացրու գոյականները։   

Ծիրանենի, մեծ, կարմիր, աղջիկ, լիճ, չար, օրորոց, չարություն, անխիղճ, բարկացկոտ,
 Անի, տուն, առյուծ, գունավոր, գազարագույն, հեռախոս, Հայաստան, հետաքրքիր, վարդ, 
Վարդուհի, ճաշոտ, ալիք, հզոր, բարձր, մարտ, մարտակառք, կառապան, հմուտ, մարտական,  հեծանիվ,  պատմություն, պատմական, թռչուն, թռիչք, խիզախ, բարի: 

7.5

Ձախ կողմի սիւնակի իւրաքանչիւր բառ միացո՛ւր աջ կողմի սիւնակի
համապատասխան հոմանիշին։

1. Ստուգե՛ք տեղափոխական օրենքը կոտորակների բազմապատկման համար՝ որպես օրինակ վերցնելով կոտորակների հետևյալ զույգերը.

Օր. ½ և ¾

½ x ¾ = 1 x3 /2 x 4=3/8=½և

¾ x ½ = 3x 1 / 4 x 2 =  3/8

3/8 = 3/8=3×3\8×8=9\64

• 12/39 և 53/72=12×53\39×72=636\2 808
• 83/56 և 93/72=83×93\56×72=7 719\4 032
• 39/14 և 424 593=14×424\39×593=5 936\23 205
• 82/67 և 225/737=82×225\67×737=18 450\49 379
  1. Ստուգե՛ք զուգորդական օրենքը կոտորակների բազմապատկման համար՝ որպես օրինակ վերցնելով կոտորակների հետևյալ եռյակները.

Օր. ½, ¾ և 5/6

(½ x ¾) x 5/6 = 3/8 x 5/6 = 15/48

½ x (¾ x 5/6)= ½ x 15/24 = 15/48

15/48 = 15/48

• 8/3 , 7/5 և ½
• 5/16, 3/7 և 19/8
• 17/2, 3/16 և 25/27
• 51/8, 4/9 և 23/64
  1. Օգտագործելով տեղափոխական և զուգորդական օրենքները կոտորակների բազմապատկման համար, հաշվե՛ք.
• 5 x ¾ x 1/5
• 2/3 x 15/17 x 3/2
• 5/9 x 14 x 3/5
• 8 x 11/7 x 7/8
  1. Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
• (2/7 + 5/21) x 63 + ¼ x (8/7 – 3/14)=124
• (7/12 +5/18) x 24 – 3/5 x 25/2=130
• (7/9 – 5/36) x 1/23 + (11/3 – 4/9) x 27=230
• 12/5 x 25/3 x 4/5 + 2/3 x ¼ x 72=129
  1. Աստղանիշի փոխարեն գրե՛ք այն թիվը, որի դեպքում կստացվի հավասարություն
•  12\9+ 9/16 = 25/24
• 10\8+ 8/21 = 25/49
• 12\5-5/6 = ¾ -1/2
• 11\9-9/10 = 8/7 -11/21
  1. Կոտորակը նախ կրճատել են 3-ով, ապա՝ 5-ով և վերջապես՝ 6-ով: Կրճատվու՞մ է արդյոք այդ կոտորակը 90-ով: 
  2. 3x5x6x90=6 906
  4. Երկու ներկարար պետք է ներկեին 120 մ երկարությամբ ցանկապատը: Մինչև կեսօր առաջին ներկարարը կատարեց ամբողջ աշխատանքի ½-ը, իսկ երկրորդը՝ 1/3-ը: Ի՞նչ երկարություն ուներ ցանկապատի դեռ չներկված մասը:
  5. 120×1\2×1\3=1×1=2\2×3=6\120
  6. Խանութում ստացան 50 ձեռքի ժամացույց՝ մի մասը երեք սլաքով, մյուս մասը երկու սլաքով: Բոլոր ժամացույցների սլաքների քանակը 123 էր:
  7. 50×123=6 150

Գարունը եկավ գունագեղ գույներով:Ծաղիկները բացվեցի իրենց անուշ բույրով:Ծառերի վրաի տերևները նորից ծաղկե և գարունը դառավ պայծառ:Իսկ դաղձով բոլորը թեյ են խմում և վայելում գարունը:

1. Գումարը գրի՛ առեք արտադրյալի տեսքով.
   • 1/5 + 1/5 + 1/5 + 1/5=4\5
   • 2/3 + 2/3 + 2/3 + 2/3 + 2/3=10\3
   • 4/3 + 4/3 + 4/3 + 4/3=16\3
   • 7/2 + 7/2 + 7/2=21\6
2. Արտադրյալը գրի՛ առեք գումարի տեսքով.
   • 5 . ½=5\2
   • 3 . 5/2=15\2
   • 4 . 6/7=24\7
   • 2/5 . 2=4\5
   • 4/9 . 5=20\9
   • 2/3 . 7=14\3
3. Կատարե՛ք բազմապատկում.
   • 3/7 . 5/2=15/14
   • 8/3 . 9/4=73/12
   • 5/9 . 7/4=35\36
   • 6/7 . 3/8=18\56
   • 2/9 . 6/17=12\153
   • 10/7 . 3/8=30/56
   • 4/5 . 21/16=84/80
   • 15/4 . 5/3=75/12
   • 12/17. 31/27=372/459
   • 56/59 . 13/8=718/453
   • 25/23 . 69/70=1725/1410
   • 44/37 . 111/11=4884/407
4. Կատարե՛ք գործողությունները
   • /2 . 7/8 + ¾ . 9/5= 35/16+27/20= 5×35/5×16+27×4/20×4=175/80+108/80=281/80
5. 3/8 . 5/6 + 17/6 . 9/10=15/48+153/60= 5×15/48×5+4×153/60×4= 75/240+612/240=678/240
6. 11/2 . 13/12 + 5/24 . 3/2=143/24+15/48=2×143/24×2+1×15/48×1=286/48+15/48=301/48
7. 81/16 . 8/5 -3/20 . 11/4=648/80-33/80=615/80
8. 35/4 . 79/15 – 21/3 . 5/4=2765/60-105/12= 2765×1/60×1-105×5/12×5= 2765/60-525/60=2240/60
9. 13/4 . 68/7 – 97/49 . 9/8=884/28-873/392=14×884/14×28-873×1/392×1=12376/392-873/392=11503/392
10. Ուղղանկյան լայնությունը 5/2 սմ է, իսկ երկարությունը լայնությունից 7 անգամ մեծ է: Գտե՛ք ուղղանկյան պարագիծն ու մակերեսը:
12. Թիվը ներկայացրե՛ք երկու սովորական կոտորակների արտադրյալի տեսքով:
    • 12/85
    • 1/16
    • 72/35
    • 8/9
    • 24/75
    • 32/65
13. Կատարե՛ք գործողությունները:
    • 2/5 . (1/2 + ¾ + 1/8)=2/5x (1×4/2×4+3×2/4×2+1×1/8×1=4/8+6/8+1/8=11/8)=2/5×11/8=22/40
14. 3/7 . 2/4 + 5/2 . 3/14=6/28+15/28=21/28
15. 7/3 . 9/4 + 9/4 . 5/12=63/12+45/48= 63×4/12×4+45×1/48×1= 252/48+45/48= 297/48
16. 7/12 . 12/7 – 11/17 . 17/11= 84/84-187/187=
17. Կրճատե՛ք կոտորակները
    • 72/60
    • 44/99
    • 30/12
    • 84/66
    • 132/81
    • 169/26
18. Գտե՛ք ուղղանկյունանիստի ծավալը, եթե նրա բարձրությունը 8 սմ է, իսկ հիմքը քառակուսի է, որի կողմը երկու անգամ փոքր է ուղղանկյունանիստի բարձրությունից:
19. Կոտորակները բերե՛ք ընդհանուր հայտարարի.
    • 6/21, 23/14 և 8/49
20. 4/121, 3/88 և 5/11
21. 71/64, 5/80 և 32/72
22. 13/36, 15/54 և 3/18
23. Մի ծորակը ավազանը լցնում է 7 ժամում, իսկ մյուսը՝ 5 ժամում: Ավազանի ո՞ր մասը կլցվի 1 ժամում, եթե երկու ծորակներն էլ բացվեն:

Տերև, գունագեղ, ծագել, ամպ, , դաղձ, բույր, ծաղիկ, խոտ,