Լիա Հովհաննիսյանի բլոգ

Կարդա՛ տրված մտքերը և լրացրո՛ւ վերջին նախադասությունը:

Բայի դեմք է կոչվում դիմավոր բայի այն հատկանիշը, որը ցույց է տալիս, թե ո՛ւմ կամ ինչի՛ն է վերագրվում գործողությունը: Բայի թիվ է կոչվում դիմավոր բայի այն հատկանիշը, որը ցույց է տալիս` մե՞կ, թե՞ մեկից ավելի առարկաների է վերագրվում գործողությունը: Բայի ժամանակ է կոչվում դիմավոր բայի այն հատկանիշը, որով արտահայտվում է գործողության կատարման ժամանակը: Բայի եղանակ է կոչվում դիմավոր բայի այն հատկանիշը, որով արտահայտվում է խոսողի վերաբերմունքը կամ տեսանկյունը գործողության կատարման նկատմամբ:

2.Պարզ նախադասությունները փակագծում գրված շաղկապով կամ դերանունով միացրո՛ւ, դարձրո՛ւ բարդ նախադասություն (անհրաժեշտության դեպքում դրանցում որոշ փոփոխություննե՛ր արա): Գառնուկը ջրհորում մի բան տեսավ: Դա դաշտում տեսնելիս կփախչեր: (ինչ որ)
Գառնուկ ջրհորում տեսավ այն, ինչ որ դաշտում տեսնելիս կփախչեր։
Պապն այդ օրը պատմում էր: Աղջիկը դա վաղուց էր ուզում իմանալ: (ինչ որ)
Պապը այդ օրը պատմում էր այն, ինչ որ աղջիկը վաղուց էր ուզում իմանալ։ 
Մի բան ծածկում էր աղբյուրն ու գուռը: Դա ընկած էր քիչ հեռու, թափթփված ճյուղերի մեջ: (ինչ, ինչ որ)
Մի բան ծածկում էր այն, ինչ որ ընկած էր քիչ հեռու, թափթփված ճյուղերի մեջ։
Մրջյունը մի ժամանակ մարդ էր: Նա զբաղվում էր հացահատիկի մշակությամբ: (որ)
Մրջյունը մարդ էր, որը զբաղվում էր հացահատիկի մշակությամբ։
Պայմանը դա էր: Գիքորը պիտի տունը մաքրեր, ամանները լվանար, ոտնամանները սրբեր: (որ)
Պայմանը դա էր, որ Գիքորը պիտի տունը մաքրեր, ամաները լվանար, ոտնամանները սրբեր։

3. Պարզ նախադասությունները փակագծում գրված շաղկապով կամ դերանունով միացրո՛ւ, դարձրո՛ւ բարդ նախադասություն (անհրաժեշտության դեպքում դրանցում որոշ փոփոխություննե՛ր արա):

Մի թռչունը չի կարող Եգիպտոս չվել, քանի որ Եգիպտոսի տեղը չգիտի (որովհետև կամ քանի որ)
Ամեն գարնան երկու հակառակորդների հանդիպումը դառնում էր ավելի վտանգավոր,  որովհետև ձմռան պարապությունից  ավելի ուժ ու եռանդ ստացած՝ նրանք ավելի կատաղի էին դառնում: (որովհետև կամ քանի որ) Առակագիր Եզոպոսը մի անգամ մտավ նավաշինարան, որտեղ նավաշինարարներն սկսեցին նրան ծաղրել ու բարկացնել: (որտեղ) Պատանին գնաց մի ալևոր մարդու մոտ, որպեսզի նրան հարցներ ճանապարհի մասին: (որպեսզի, որ) Նավազը որդուն ուղարկեց ուսումնարան, որ քերականություն սովորի: (որ, որպեսզի)

4.Կետերը փոխարինի՛ր հարմար շաղկապով կամ դերանունով:

Լեռնային հովիտներում գիշերը ձյուն է սպասվում, իսկ հովիտներում՝ անձրև: Աշուն էր, զովաշունչ ու պայծառ աշուն, որ սովորաբար լինում է Արարատյան դաշտում: Քանի որ ջրերը ձյան հալոցքից կամ հորդառատ անձրևներից վարարում էին, դաշտում բնական ավազաններ էին գոյանում: Կարդացի անունս մի ոտանավորի տակ ևինձ թվաց, թե իմ այդ ստորագրությունը ոսկե տառերով էր տպված: Նամինն ուներ, տասն եմ արել: Այն օրից, երբ գյուղ էր եկել, անցել էր ուղիղ մեկ ամիս: Հյուրերին առաջնորդեց դեպի տաղավարը, չնայած որգտնվում էր բակի խորքում: Նա մեծահռչակ զորավար էր, ինչպես նաևերկրների կուսակալ: Նրանք նույն ուղղությամբ չէին գնում, միմյանց չէին հանդիպում: Թե հնէաբանը, թե թանգարանի տնօրենը նոր քննության գաղափարին չընդդիմացան:

5.Կետադրի՛ր:

 Ադամը շնչասպառ  վազում էր՝ շուտով հասնելու գեղեցիկ քարերի ձորը։ Գնացել,  կանգնել էր ճանապարհի վրա՝ եկող-գնացողի հետ մի քիչ զրույց անելու: Եղնիկը հանկարծակի մի ոստյունով ցատկեց  լուսամուտի գոգը՝ աչքերը հառելով խավարին: Մի օր մեղմաշունչ մի քամի Նուբիական բարձունքներից վար սահելով  իջավ ոսկեալիք Նեղոսի ափերը, և  մի վայելչակազմ ու դեռատի արմավենու ոտների տակ փռվեց հևիհև: Նա ճամփա ընկավ մի ուրիշ, մի լավ աշխարհ գտնելու:

Գրել ակրոստիքոսներ՝ նվիրված մայրիկներին:

Մայրիկս, իմ շողշողում է:

Արևի պես վառվում է:

Յուրաքանչյուր ծաղիկ տեսնելիս վարկյանական ծաղկում է:

Րոպե առ րոպե ծաղկում է

Ինչպես գարնան մանուշակ,

Կակաչ, հասմիկ ու շուշան։

2.Տրված տեքստերը փոխադրի՛ր` ընդհանուր վերնագիր և հետևություն գրելով:

Որքան բարձր անքան տաք

Ա. Գայլն անցնում էր մի տան մոտով, իսկ ուլիկը տանիքից ծաղրում ու հայոյում էր նրան: Գայն ասաց.
-Ո՛չ թե դու ես խոսում, այլ տեղդ:

Գայլը մի տան մոտով անցնում էր, իսկ մի ուլ՝ կանգնած տանիքին, ծաղրում են գային, հայոյում և ծիծաղում էր նրա վրա։ Գայլն էր ասաց նրան․

-Ոչ թե դու ես խոսում, այլ տեղդ․

Մարդ որքան ապահով է լինում այդքան ավելի է առիթավորվում և իրեն վեր է դասում, ուլը վախենում է գայլիս, բայց նա գիտի, որ գայլը չի կարող նրան բռնել, քանի որ տանիքում էր։

Փաշտոնը որպես խոչընդոտ

Բ. Երկու ընկերներից մեկը դարձավ թագավորի խորհրդական: Մյուս ընկերը մի օր գնաց նրան այցելելու: Պաշտոնյա ընկերը բարձր ձայնով, մեծ-մեծ խոսում էր ու գլուխ էր գովում: Տեսության եկածն ասաց.
-Թե որ ես քեզ ճանաչում եմ, էս մեծ-մեծ բրդողը դու չես: Կա՛-չկա՛ աթոռիդ ձայնն է էդպես դմբդմբում:

3. Նախադասությունը գրի՛ր առանց այն բառերի կամ բառակապակցությունների, որոնք պատասխանում են փակագծում տրված հարցին:

Մի հարուստ մարդ իր փոքրիկ խանութում արդար մեղր էր ծախում: (ինչպիսի՞, ո՞ր)

Մարդ իր խանութում մեղր էր ծախում:
Փաեթում բամբուկե փորագրված գավազան էր, փոքրիկ, ասեղնագործ թասակ և սև ու դեղին թիկնոց, որի լայն օձիքի վրա ապշեցուցիչ գեղեցիկ նախշեր էին գործված: (ինչպիսի՞, ո՞ր)

Փաթեթում գավազան էր, ասեղնագործ թասակ և սև ու դեղին թիկնոց, որի լայն օձիքի վրա ապշեցուցիչ գեղեցիկ նախշեր էին գործված: (ինչպիսի՞, ո՞ր)

Մեզնից ոչ հեռու կանգնած մատղաշ ծառը կորացել էր, իսկ նրա կատարից հաստ օղակով կախված լիանայի վրա մի թռչուն էր թառել: (որտե՞ղ)

Մեզնից կանգնած մատղաշ ծառը կորացել էր, իսկ նրա կատարից հաստ օղակով կախված մի թռչուն էր թառել: (որտե՞ղ)
Բեռնատարները նշանակված ժամից մեկուկես ժամ շուտ եկան: (ե՞րբ)
Բեռնատարները եկան: (ե՞րբ)

Մի րոպե լիանայի վրա նստած մնալուց հետո թռչունը ցած թռավ ու առաջ  շարժվեց տարօրինակ, մեծ ցատկերով, անհետացավ քարերի մեջ: (ե՞րբ, որտե՞ղ)

Թռչունը թռավ ու շարժվեց տարօրինակ, մեծ ցատկերով, անհետացավ: (ե՞րբ, որտե՞ղ)

Այդ ընթացքում ծառի գագաթը բարձրացած որսորդը երկար պարաններով երկու մեծ պարկ իջեցրեց, որոնց մեջ չղջիկներն էին: (ե՞րբ. որտե՞ղ)
Ծառի գագաթը բարձրացած որսորդը երկար պարաններով երկու մեծ պարկ իջեցրեց, որոնց մեջ չղջիկներն էին: (ե՞րբ. որտե՞ղ)

Առավոտ ծեգին հավաքեցինք մեր հանդերձանքը և ճամփա ընկանք: (ե՞րբ, ի՞նչը):

Հավաքեցինք ճամփա ընկանք: (ե՞րբ, ի՞նչը):

4Կետերը փոխարինի՛ր փակագծում տրված հարցին պատասխանող բառերով կամ բառակապակցություններով (ենթականերով):

Օրինակ` Բժիշկը մուտքից դուրս եկավ( ո՞վ)- Ոստիկանը դուրս եկավ: Ամենաշուտը գործի գնացողը մուտքից դուրս եկավ: Հանկարծ հայտնվեց: (ո՞վ) Որեմն կատարվե՞ց: (ի՞նչը) Այստեղից չի լսվի: (ի՞նչը) Հևասպառ սարն էր բարձրանում: (ո՞վ)

5. Փակագծերում տրված հարցին պատասխանող դերանուն (ենթակա), ապա նրան լրացնող երկրորդական նախադասություն ավելացնելով՝ տրված պարզ նախադասությունները բարդեցրո՛ւ:

Օրինակ` Մուտքից դուրս եկավ: (Ո՞վ) – Մուտքից դուրս եկավ նա, ում տեսել էինք առավոտյան: Մուտքից դուրս եկավ նա, ով վերջինն էր մտել: Մուտքից դուրս եկավ նա, ումից լուր էինք ուզում իմանալ: Հանկարծ հա յտնվեց: (ո՞վ)-Հանկարծ հայտնվեց նա, ում ոչ ոք, չեր սպասում։ Ուրեմն կատարվե՞ց: (ի՞նչը)-Ուեմն կատարվե՞ց այն ամենը ինչի մասին պատմում էիր։ Այստեղից չի լսվի: (ի՞նչը)- Այստեղից չի լսվի այն տհաճ ձայնը։ Հևասպառ սարն էր բարձրանում: (ո՞

Նախադասություններն ընդարձակի՛ր:

            Փորձենք դառնալ ամենա լվաը:
            Աղջիկները կպատմեն թե ինչ նվիրեցին իրենց տոնին:
            Մեծերը կլսեն և կսիրեն իմ բանաստեղծությունը:
            Մենք կնտրենք Հովհաննես Թ ումանյանի հեքիաթներից:
            Ճամփորդը վերադարձավ իր ճանապարից տուն: