Լինում է, չի լինում՝ մի կնիկ։ Էս կնիկը մի աղջիկ է ունենում, անունը՝ Հուռի։ Մի ծույլ, անշնորհք աղջիկ։ Օրը մինչև իրիկուն պարապ-սարապ նստած։

Բանն ինչ կանեմ՝ կեղտոտ է, Բամբակը կորիզոտ է։ Մաստակ պիտի, որ ծամեմ, Կըտերը տիտիկ անեմ, Անցնողին մըտիկ անեմ․ Ուտեմ, խմեմ, Մըթնի, քընեմ։

Հարևանները անունը դնում են Անբան Հուռի։ Ինչ մերն է՝ աղջկանը գովելով ման է գալի․ լիդրը գզող, լիդրը մանող, հա՛մ խճճող, հա՛մ խճուճը հանող, ձևող-կարող, հունցող-թխող, եփող-թափող, մի խոսքով՝ հուրի-հրեղեն, մատները՝ ոսկի։

Էս գովասանքը գնում, մի երիտասարդ վաճառականի ականջն է ընկնում։ Էս երիտասարդ վաճառականն ասում է՝ իմ ուզածն էլ հենց սա է, որ կա։ Գլխապատառ գալիս է Անբան Հուռնին ուզում է, հետը պսակվում, տանում իրենց տունը։ Մի քանի ժամանակից ետը մի տասը-քսան բեռը բամբակ է առնում, տալիս կնկանը, թե՝ ես գնում եմ հեռու տեղեր առուտուրի, դու էլ էս բամբակը գզի, մանի, գամ, տանեմ ծախեմ, հարստանանք։

Անբան Հուռին է, իրեն համար մաստակ ծամելով ման է գալի։ Մի օր էլ գետի ափովն անց կենալիս լսում է, որ գորտերը կոկռում են։  — Փե՛փել․․․ Կե՛կել․․․ Փե՛փել․․․ Կե՛կել․․․

— Վո՛ւյ, աղչի Փեփել, Կեկել,— ձեն է տալի Անբան Հուռին,- որ բամբակը բերեմ ձեզ տամ, կգզե՞ք․․․

— Բե՛ր, բե՛ր, բե՛ր․․․

Անբան Հուռին ուրախանում է։ Գնում է, բամբակը կրում, բերում, ածում գետը։

— Դե գզեց ե՛ք, մանեցե′ք։ Մի քանի օրից ետը կգամ, մանածը կտանեմ, որ ծախենք։

Գնում է, մի քանի օրից ետ է գալի։ Գորտերը էլի կռկոում են,

— Փե՛փել-Կեկել․․․ Փե՛փել-Կեկել․․․

— Աղչի Փեփել, Կեկել, դե մանածը բերեք։

Գորտերը շարունակում են կռկռալ, իսկ մանածը չեն բերում։

Հուռին մին էլ որ նայում է, աչքովն ընկնում գետի ափերին ու քարերին փաթաթված կանաչ մուռը։

— Վո՛ւյ,- ասում է,- քոռանամ ես, տե՛ս, համ գզել ու մանել են, համ խալիչա են գործել իրենց համար։

Ձեռը ճակատին է դնում, ձեն տալի․

— Դե որ խալիչա եք գործել, մեր բամբակի փողը բերեք։

Ձեն է տալի ու ոտը փոխում է, մտնում ջուրը։ Հանկարծ ոտը առնում է մի կոշտ բանի։ Հանում է, տեսնում՝ մի կտոր ոսկի։ Փեփելին ու Կեկելին շնորհակալություն է անում, ոսկու կտորը փեշը դնում, գալիս տուն։ Մարդն էլ առուտուրի տեղիցն է գալիս։ Գալիս է տեսնում՝ իրենց թարեքին մի մեծ ոսկու կտոր։

— Ա՛յ կնիկ, էս ի՞նչ ոսկի է։

Թե՝ բա չես ասիլ, բամբակը Փեփելի ու Կեկելի վրա ծախեցի, բամբակի փողն է։

Մարդը ո՜նց է ուրախանում, էնպես էլ դուք ուրախանաք։ Զոքանչին հրավիրում է, ընծաներ է տալի, գովում է, շնորհակալություն է անում, որ էնպես խելոք, շնորհքով, աշխատասեր աղջիկ է մեծացրել։ Քեֆ է սարքում, նստում են քեֆի։

Զոքանչը խորամանկ կին է լինում։ Իմանում է, թե բանը ինչպես է պատահել, վախենում է՝ փեսեն էլի աղջկանը գործ հանձնի, ու գաղտնիքը բացվի։ Քեֆի լավ ժամանակը մի բզեզ է ներս մտնում ու բռռացնելով պտտվում սենյակում։ Էս զոքանչը վեր է կենում, գլուխ է տալի բզեզին։ Ասում է․

— Բարով եկար, մորքուր ջան, ո՜նց ես, ո՛րտեղ ես, էսքան ժամանակ չես երևում․․․ Ախր քեզ ո՞վ էր ասում՝ էդքան բան անես, որ էդ օրն ընկնես․․․

Փեսեն մնում է զարմացած։ Ասում է․

— Ա՛յ մեր, խելագարվեցի՞ր, քեզ ի՞նչ պատահեց, էդ բզեզին էդ ի՞նչ ես ասում, մորքո՞ւրս որն է․․․

Զոքանչը թե․

— Ա՛յ որդի, քեզանից ինչ թաքցնեմ, դու էլ իմ որդին ես։ Չես ասիլ՝ էս բզեզն իմ մորքուրն է։ Խեղճը շատ աշխատասեր կնիկ էր։ Ամբողջ օրն աշխատում էր, շատ աշխատելուց կուչ եկավ, պստիկացավ, էնքան պստիկացավ, որ դառավ բզեզ։ Մեր ցեղն էսպես է։ Շատ աշխատասեր ենք։ Բայց աշխատելուց պստիկանում, բզեզ ենք դառնում։

Էս որ փեսեն լսում է, վախից քիչ է մնում պռոշը ճաքի․ էն է լինում որ էն, արգելում է Հուռնին ձեռն էլ բանի չտա, որ մորքուրի նման բզեզ չդառնա։

Ես այս տեքստից հասկացա որ չիկարելի մարդկանց խափել:

• Ո՞վ է գրքի հեղինակը (գտնել համացանցից տեղեկություններ նրա մասին, էլ ի՞նչ գրքեր է գրել):Հովհաննես Թումանյան (փետրվարի 19, 1869, Դսեղ, Բորչալուի գավառ, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն — մարտի 23, 1923, Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայ բանաստեղծ, արձակագիր, գրական, ազգային և հասարակական գործիչ։ Գրել է բանաստեղծություններ, պոեմներ, քառյակներ, բալլադներ, պատմվածքներ ու հեքիաթներ, ակնարկներ, քննադատական ու հրապարակախոսական հոդվածներ^[5], կատարել է թարգմանություններ, մշակել է «Սասնա ծռեր» դյուցազնավեպի «Սասունցի Դավիթ» ճյուղը։ Համարվում է ամենայն հայոց մեծ բանաստեղծ^[6]։
• Ո՞վ էր գրքի հերոսը, ինչպիսի՞ն էր նա:ամբան հուռի
• Ի՞նչ սովորեցիր այս գրքից:
• Գիրքը քեզ դո՞ւր եկավ, ինչպե՞ս կներկայացնես այս գիրքը, որ քո ընկերներն էլ ցանկանան այն կարդալ:

Կազմված է երեք ամիսներից՝ Հյուսիսային կիսագնդում՝ սեպտեմբեր, հոկտեմբեր և նոյեմբեր, իսկ Հարավայինում՝ մարտ, ապրիլ և մայիս։ Հյուսիսային կիսագնդում տևում է աշնանային գիշերահավասարի օրից (սեպտեմբերի 23) մինչև ձմեռային արևադարձի օրը (դեկտեմբերի 22), Հարավային կիսագնդում՝ գարնանային գիշերահավասարի օրից (մարտի 21) մինչև ամառային արևադարձի օրը (հունիսի 22)։

1. Քանի հարուրյակ ունի հետևյալ թվերից յուրաքանչյուրը.
   1. 345-երեքհարույրակ
   2. 3012-եռեսունհատ հայուրյակ
   3. 23-
2. Հեծյալը պետք է անցնի 150կմ ճանապարհ:2ժամ նա անցավ 25կմ/ժ արագությամբ, 3 ժամ 20 կմ/ժ արագությամբ: Որքա՞ն ճանապարհ է մնացել անցնելու:
3. Կատարեք բազմապատկում.
   1. 27×11=297
   2. 132×12=1584
   3. 15x13x71365
4. Կատարեք գործողությունները
   1. 30×47+80:161325
   2. 135×20-1024:8
5. Բանվորը պետք է երեսպատեր երկու պատ: Առաջինի երկարությունը փոքր է բարձրությունից 2մ-ով: Երկրորդ պատի բարձրությունը մեծ է երկարությունից 2մ-ով: Արդյո՞ք հավասար քանակով սալիկներով կարող է սալիկապատել պատերը:
6. Հաշվեք արտահայտության արժեքը.  

    27×275+27×257=14364

7. Ջրավազանի մեջ մտնում են երկու խողովակ,առաջին խողովակով մեկ ժամում լցվում է 120լ, երկրորդով՝ 140լ: Որքա՞ն կլցվի 5ժ-ում, եթե միառժամանակ բացվեն երկու խողովակները:

120×5=600

140×5=700

8 . Լողի խմբակում կա 11 տղա և 5 աղջիկ: Ամեն օր խմբակին միանոմ է 1 տղա և 3 աղջիկ: Քանի՞ օր անց տղաների և աղջիկների քանակը կհավասարվի:

12×4=48

8×6=48

9. Պարկի մեջ կա 7 հատ սպիտակ, 8 հատ կապույտ և 5 հատ սև գնդակ: Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդակ պետք է վերցնել, որ նրանց մեջ լինեն բոլոր գույնի գնդակներ

7+7+417

10 . Պարզել օրվա ժամը, եթե հայտնի է, որ կեսօրից անցել է 3 անգամ շատ ժամանակ, քան մնացել է օրվա ավարտին:6ժամ 3×2=6ժամ նօր օրը կվերջանա

11. Մեքենան 450 կմ ճանապարհն անցել է 45 կմ/ժ արագությամբ, հետո շարժվել է ևս 40 րոպե: Ընդհանուր քանի՞ րոպե շարժվեց գնացքը:45:450=10ժամ

12 . Դավիթը գումարեց յոթ թիվ և ստացավ 2016: Այդ թվերից մեկը 100-ն է: Նա 100-ը փոխարինեց 11 -ով և գումարեց թվերը: Ի՞նչ թիվ ստացավ նա:

13 . Ամենամեծ միանիշ թվին քանի՞ անգամ պետք է գումարել ամենամեծ երկնիշ թիվը, որպեսզի ստանանք ամենամեծ եռանիշ թիվը:100angam

14 . Գտի՛ր օրինաչափությունը. 1, 8, 27, 64, 125, 216, 343, 512, 729,1,8,64,216,512

15 . Հնարավո՞ր է արդյոք շախմատի տախտակի վրա ձիով քայլեր կատարել այնպես, որ սկսելով a1 դաշտից 19 քայլ անց նորից հայտնվել a1-ում:չիլինի

16. Լուսինեն, Լիլիթը, Լալան եռվորյակներ են: Նրանց քույր Թերեզան 3 տարով մեծ է նրանցից: Նշված թվերից ո՞րը կարող է լինել չորս քույրերի տարիքների գումար:    25,       27,     29,    30,    60 :

27, 30,

21.10.2021

Թեմա՝ Բաժանման հատկություններըСкачать

Առաջադրանքներ՝ դպրոցում

1. 45399 թիվը գրի՛ առեք կարգային գումարելիների գումարի տեսքով
   • 25 բնական թվին աջից կցագրել 1, իսկ ձախից՝ 2։ Արդյունքից հանել տրված թիվը:2 25 1 45-քառասունhինգհազար
     • 3-հարույրակ
     • 9-իննսուն
     • 9-միավոր
2. Օգտագործելով բաշխական օրնեքը ՝ հաշվե՛ք առավել հարմար եղանակով․
   • (106‧58)-(106‧48) =1060

• (104·25)+(104·35)(104·40) =1274
• Օգտագործելով բաժանման հատկությունները՝ հաշվե՛ք առավել հարմար եղանակով.
• (250+4500):50 =95

1. (490·200):70 =98000
2. Հաշվեք արտահայտության արժեքը կիրառելով բաշխական օրնեքը․

60‧(12+38) =3000

Առաջադրանքներ տանը

Պետք է 55֊ի և 20֊ի գումարը բաժանել 5֊ի։ Գտեք քանորդը օգտագործելով բաժանման հատկությունը։55+20=75, 75:5=15

Պետք է 48֊ի և 25֊ի արտադրալը 12֊ի։ Գտեք քանորդը օգտագործելով բաժանման երկրորդ հատկությունը։48×25=1200, 1200:12=100

Ինչպե՞ս կփոխվի քանորդը, եթե բաժանելին բազմապատկվի 2֊ով, իսկ բաժանարարը մնա նույնը։ Պատասխանը հիմնավորեք։բաժ.պետք է փոքրացնել 3-ով

Բաժանարարը նույնը թողնեով ինչպե՞ս պետք է փոխել բաժանելին, որպիսզի քանորդը մեծանա երեք անգամ։ Պատասխանը հիմնավորեք։3-ով փոքրացննել:

Կարո՞ղ է արդյոք քանորդը հավասար լինել բաժանելիին։չիկարող

Մարզադահլիճի մուտքից աջ նստած էին 2 անգամ շատ մարզասերներ, քան մուտքից ձախ։ Ընդմիջումից հետո եկան ևս 57 մարզասեր։ Նրանց ընդհանուր քանակը կազմեց 387 մարզասեր։ Քանի՞ մարզասեր էին նստած ամեն կուղմում ընդմիջումից առաջ։ 387-57=330

ձախ- 110 , աջ-220

Լեզվական խաղ
Գրել տասական բառ

• որոնց հնչյունները ու տառերը հավասար են:
• սար-3տառ. 3հնչ:
• որոնց հնչյունները ավելի շատ են, քան տառերը :
• որոնել-6տառ.7հնչ:
• գրությամբ և արտասանությամբ տարբերվում են
• այո
• զույգեր, որոնք իրարից տարբերվում են մեկ հնչյունով
• բարև-4տառ. 5հնչ:

Մի անգամ իմ բարեկամ մի որսորդ մեր հանդի անտառուտ սարերից մի եղնիկ նվեր բերեց երեխաներիս համար»: Այսպես սկսեց ընկերս աշնանային մի երեկո, երբ նստած միասին նրա պատշգամբում, հիացած նայում էինք հեքիաթական վերջալույսով վարվռուն սարերին, որոնց վրա մակաղած հոտերի նման մեղմորեն հանգչում էին ոսկեգեղմ անտառները:
«Այդ մի մատաղ ու խարտյաշ եղնիկ էր, խորունկ, սև ու ջինջ աչքերով, որ ծածկվում էին երկայն, նուրբ թարթիչների տակ:
Կամաց-կամաց մեր վրա սովորեց նա. էլ չէր փախչում, չէր վախենում մեզնից. մանավանդ շա՜տ մտերմացել էր երեխաներիս հետ. նրանց հետ միասին վազվզում էր պարտեզում, նրանց հետ ճաշում էր, նրանց հետ քնում: Մի բան ինձ շատ էր զարմացնում: Եղնիկը թեև այնպես ընտելացել էր մեզ, սովորել էր մեր տանն ու դռանը, բայց մեկ-մեկ մեզնից թաքուն բարձրանում էր այս պատշգամբը և ուշագրավ, լռիկ նայում էր հեռու` անտառներով փաթաթված սարերին. ականջները լարած խորասույզ լսում էր անտառների խուլ ու անդուլ շառաչը, որ երբեմն ուժեղանում էր, երբեմն բարականում` նայելով հովերի թափին: Նայում էր նա այնպե՜ս անթարթ և այնպե՜ս ինքնամոռաց, որ երբ պատահում էր բարձրանում էի պատշգամբը, ինձ բավական միջոց չէր նկատում և երբ հանկարծ ուշքի էր գալիս` նետի պես ծլկվում էր մոտիցս…
Արդյոք գիտե՞ր նա, որ ինքը ղողանջուն անտառների ազատ երեխան է եղել, որ մայրը այնտեղ է կաթ տվել իրեն, որ այնտեղ է իր հայրը եղջյուրները խփել կաղնիներին: Արդյոք, գիտե՞ր, որ այդ խուլ շառաչը անուշ-անուշ օրորել է իրեն առաջին անգամ, և ո՞վ գիտե, գուցե, երազներ է բերել իրեն, սիրուն երազներ…
Խե՜ղճ եղնիկ… Կարոտ` իր սիրած գուրգուրող անտառներից և զանգակ աղբյուրներից, իր խարտյաշ մորից և շնկշնկան հովերի հետ վազող ընկերներից` հիմա տանջվում, տառապում է մեզ մոտ, մտածում էի ես: Եվ այնպես սրտանց ցավակցում էի նրան… Չէ՞ որ նա էլ մեզ պես մտածող և զգայուն հոգի ունի:
Ես շատ էի հարգում նրան, խնդրեմ չծիծաղես վրաս, այո՛, այնքան, որ երբ նա բարձրանում էր պատշգամբը, հեռացնում էի երեխաներիս, և թողնում էինք նրան մենակ իր ապրումների հետ…
Երբ գրկում էի նրան, այդ նազելի էակին, և նայում էի լեռնային աղբյուրների նման վճիտ աչուկների մեջ` տեսնում էի այնտեղ մի թախծալի, երազուն կարոտ…
Մի գիշեր,- մի քամի գիշեր էր,- սարերից անսանձ փչում էր քամին, դուռն ու պատուհանները ծեծում ու ծեծկում: Պարզ լսվում էր, որ այնտեղ, անտառում, դարավոր կաղնիներն ու վայրի ընկուզենիները ճակատում էին հողմի դեմ` աղմկում և գոռում: Եվ քամին բերում էր անընդհատ անտառի այդ լիակուրծք խշշոցն ու մռունչը, ու թվում էր թե` հենց մեր դռան առջև է աղմկահույզ, հողմածեծ անտառը:
Երեխաներս վախից կուչ էին եկել. մինչդեռ եղնիկը դողում էր մի խենթ սարսուռով: Աչքերը կայծակին էին տալիս: Անթարթ, ամբողջովին լսելիք դառած` ականջ էր դնում նա անտառի հուժկու շառաչին, որ խոսում էր նրա հետ մայրենի լեզվով:
Անտառը կանչում է նրան, ընկերների ազատ վազքն է տեսնում նա մթին թավուտների մացառուտ ժայռերն ի վեր,- մտածում էի ես:
Մի փոքր հետո ավելի սաստկացավ քամին` փոթորիկ դառնալու չափ. մեկ էլ աղմուկով բացվեցին լուսամուտի փեղկերը, և մի ուժգին շառաչ միանգամից ներս խուժեց: Եղնիկը հանկարծակի մի ոստումով ցատկեց լուսամուտի գոգը` աչքերը սուզելով շառաչուն խավարի մեջ: Ես իսկույն վրա վազեցի բռնելու նրան, սակայն նա մի ակնթարթի մեջ թռավ լուսամուտից պարտեզը և ծածկվեց խավարների մեջ…
Դե՛հ, հիմա՛ գնա ու գտիր նրան իր հայրենի անծայր անտառներում…»:

Թեմա՝ Մնացորդով բաժանում

1. Կատարե՛ք մնացորդով բաժանում

• 24 : 15 =1(6)
• 38 : 14 =11111111
• 53 : 7 =?
• 81 : 30 =2 (7)
• 93 : 47 =1(97)

2. Գտե՛ք բաժանելին, եթե մնացորդը 7 է, բաժանարարը՝ 9, թվերի քանորդը՝ 2 :792

Ես շատ եմ սիրում առավոտը որովհետև միշտ երբ ես առավոտյան արդնանում իմ թութակը միշտ երգում է և իմ մայրիկըինձ միշտ ինձ վաֆլի է պատռաստու ևես հագնվում եմ և գալի տասի այնտեղ իմ բոլոր ընկերներնն են սպասում :և մենք միշտ դուրս ենք գալիս ենք ընդանուր պարապունքի այսքանը ցտեսություն:

Մենք այսօր գնասինք Կոմիտասի թանգարան : Անտեղ կար լիքը հայտնի մարդկանց գերեզմանոցը: Այնտեղ տեսանք Կոմիտասի երեք շվիները նա այդ շվիները շատ եր սիրուև :Նա դասատու էր բանաստեղծ և երգ գրող :Նա կոռցրել էր չորս տարեկանից իր մայրիկին: Իսկ հայրիկին տաս տարեկանից կոռցրեց :Մենք այնտե պարեցինք և ավտոբուս նստեցի և եկանք դպրոց:

Պարապմունք՝ 22-րդ

Թեմա՝ Բնական թվերի բաժանումը

1. Կատարե՛ք բաժանում:

• 105 : 5 =21
• 123 : 1 =123
• 1 : 1 =1
  2. Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
• 247: 1 = 247
• 625: 125 = 5
• 0: 71 = 0
  3. Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
• 24 : 96 = 4
• 67 : 67 = 1
• 203 : 41209= 203

1. Գտե՛ք անհայտ թիվը, որը նշանակված աստղանիշով.

• 17 + 40 = 57
• 83 + 0 = 83
• 90 + 0 = 90

2. Գտե՛ք աստղանիշով փոխարինված թիվը.

• 2 — 305 = 198
• 190— 351 = 490
• 584— 351 = 784

3. Գտե՛ք այն թիվը, որն աստղանիշի տեղում գրելով կստանք հավասարություն

• 174 — 74 = 100
• 346 — 123= 223
• 217 — 169= 169